آيا توارث بين هر دو زن و بچه ثابت مىشود يا خير ؟ ابتدا بهتر است محل نزاع مشخص گردد ، تا موضوع روشن شود و آن‌گاه به بحث دربارهء حكم آن بپردازيم : دو زن در تكوين فرزند نقش داشته‌اند : 1 - زنى كه تخمك از او گرفته شده ؛ 2 - زنى كه رحم او در اختيار اين نطفهء آميخته از شوهر و هووى اوست . فقيهان ارث را بر نسب بار كرده‌اند ، و همان‌طور كه قبلا معنا كرديم ، نسب يعنى : « ولادت » . عبارتى را از علامهء حلّى در قواعد الأحكام نقل مىكنيم . او مىگويد : أصل النسب التوليد ، فمن ولد شخصا من نطفته كان ابنه ، و المولد أبا و الأنثى أمّا و آباؤهما أجداد و جدّات و إن تصاعدوا ، و أولادهما إخوة ، و أخوات و هم الموجودون على حاشية عمود النسب ، و أولاد آبائهما و إن علوا أعمام و عمّات ، و أخوال و خالات ، و هم على الحاشية أيضا ؛ « 1 » اصل نسب توليد است ، هركسى كه شخصى از نطفه او توليد شود فرزند او خواهد بود ، و مولد ، پدرش خواهد بود ، و مؤنث مادرش ، و پدران آن دو اجداد محسوب مىشوند ، و همين‌طور اولاد اجداد و جدّات پدر و مادر دايى و عمو و عمّه و خاله محسوب مىشوند . و در عبارت ديگرى مىگويد : فالنسب اتّصال شخص بغيره ؛ لانتهاء أحدهما في الولادة إلى الآخر أو لانتهائهما إلى ثالث على الوجه الشرعي ؛ « 2 » نسب ، اتصال شخصى به ديگرى است به جهت منتهى شدن يكى از آن دو در ولادت به ديگرى . يا هر دو ، به شخص ثالثى به گونه‌اى شرعى . در اين نكته شكى نيست كه زن پرورندهء نطفه ، مادر رضاعى محسوب مىشود ، و در اين مورد نيز ظاهرا زنى كه صاحب « اوول » بوده ، مادر بچّه به حساب مىآيد . آيهء شريفه إِنْ أُمَّهاتُهُمْ إِلَّا اللَّائِي وَلَدْنَهُمْ حصر اضافى را مىرساند و اين مورد را نفى نمىكند

--> ( 1 ) . مفتاح الكرامه ، ج 8 ، ص 8 . ( 2 ) . همان ؛ ايضاح الفوائد ، ج 4 ، ص 170 .